czwartek, 22 stycznia 2026

Polecajki niepolecajki na styczeń

Nie wiem jak u Was, ale u nas prawdziwa Grenlandia. 🫣Jutro prawdopodobnie szkoły będą zamknięte, z powodu przewidywanego ataku mrozu i śnieżycy.  W związku z tym zapraszam Was do treści, z którymi można zapoznać się w cieple domowego ogniska, pod kocykiem, z herbatką w ręku oraz smakowitymi przekąskami.
Mam przeczucie, że każdy znajdzie coś dla siebie, bo jest trochę niezawodnej klasyki, romantyzmu, jest musical, fantasy, kryminał, a nawet komedia z elementami horroru.


Książki:

1. Uczty Baltazara Fazil Iskander - bajka w stylu Ezopa o królikach i ich antagonistach - dusicielach to tak naprawdę przypowieść na temat władzy, która niezależnie, czy dotyczy królików - wegetarian, czy polujących na nie węży, polega na wyzysku i manipulacji poddanymi.



2. "W poszukiwaniu straconego czasu" - dzieło Marcela Prousta to próba uchwycenia i zatrzymania ulotnej chwili. Przedstawia obraz francuskiej arystokracji, opisy miejsc i spotkań towarzystkich, dawnych obyczajów, a także zachwyt nad naturą i sztuką.




3. "Wuthering Heights" - "Wichrowe wzgórza" Emily Jane Bronte - zaczęłam czytać, aby przypomnieć sobie treść przed nową premierą filmu zapowiedzianą na 13 lutego, na którą czekam.





Filmy: 

1. 

Kolejna część pamiętników zabawnej Bridget Jones: Mad About the Boy (pl. "Szalejąc za facetem") z 2025r., początkowo nie jest tak zabawna jak pozostałe. Główna bohaterka zostaje sama z dwójką dorastających dzieci. Znów jest "do wzięcia", ale realia bardzo się zmieniły. Powstały aplikacje randkowe, sexting, ghosting, etc.
Czy znajdzie kogoś, kto nadaje na tych samych falach?
 

2. Drugą część "Wicked  - Na dobre" obejrzałam z córcią w kinie. Barwna historia jest nie tylko magiczna, ale jest alegorią naszych czasów.  Krytykuje rzeczywistość, w tym władzę, manipulującą opinią publiczną. Jak wiemy doskonale, podzielonym społeczeństwem łatwiej jest rządzić. 


3. 


Może to nie najlepsza wersja "Emmy", gdyż wersji filmowych na podstawie powieści Jane Austin mamy więcej, ale i tak miło mi się oglądało parę przyjaciółek, którą zagrały: Anya Taylor- Joy oraz Mia Goth. Tytułowa Emma bawi się w swatkę, zapominając o samej sobie. Czy i ją czeka fala miłosnych uniesień? Warto przekonać się  samej/samemu.

4. Wreszcie udało mi się zobaczyć "Wicked Little Letters" - "Wredne liściki" z 2023r. Film opowiada o skrywanej sąsiedzkiej zawiści, która staje się tematem wagi państwowej. Młoda policjantka, nie daje wiary zbyt oczywistym poszlakom. Jak myślicie, kto jest autorem przykrych tekstowych wiadomości? 


5. Film "Noce i dnie" na podstawie powieści Marii Dąbrowskiej. Czy wiecie, że Netflix zapowiedział nową adaptację na rok 2027? Wiele osób już krytykuje ten zamiar twierdząc, że nikt nie dorówna dziełu Jerzego Antczaka




6. "The Dead Don't Die" - "Truposze nie umierają" - w reż. Jima Jarmuscha. W naprawdę miłym amerykańskim miasteczku - Centerville zaczynają dziać się niecodzienne rzeczy: zegarki się zatrzymują, elektronika przestaje działać, a umarli wstają z grobów. Wszystko to być może przez odwierty na biegunach, a może nawet przez pozaziemskie siły? Doborowa obsada: Bill Murray, Adam Driver, Tilda Swinton, Steve Buscemi oraz gwiazdy muzyki: Tom Waits, Selena Gomez i Iggy Pop.




Seriale:
1. 
"Rycerz siedmiu królestw" - serial wyprodukowany dla HBO na motywach opowiadań G. A. A. Martina. Duncan Wysoki po śmierci swego mistrza podaje się za rycerza. Zmierza na turniej by zdobyć bogactwo i chwałę. Lgnie do niego napotkany chłopiec zwany Jajo, który pragnie zostać jego giermkiem. Wszystko dzieje się 100 lat przed  znaną "Grą o Tron", gdy Westeros rządzone było przez Targaryenów.


 2. "Seven Dials" - "Siedem zegarów" - miniserial na podstawie powieści Agathy Christie. W wiejskiej posiadłości, na zajutrz po balu maskowym, uczestnicy odkrywają, że jeden z gości został zamordowany. Młoda arystokratka - lady Eileen (Bundle) Brent nie spocznie, aż nie dojdzie do prawdy, kto za tym stoi i co oznacza siedem zwgarów?



A na koniec Gałgan jako pszczółka na kwiatku
 i życzenia. ;)


Wszystkim Babciom i Dziadkom
 życzę zdrowia, pogody ducha, pomyślności
 i pociechy z rodziny. 💐

czwartek, 15 stycznia 2026

Odkrywcy nowych dróg cz.6 - Ferdynand Magellan

Dziś przedstawiam Wam kolejnego wspaniałego bohatera cyklu "Odkrywcy nowych dróg" - Ferdynanda Magellana.


Źródło: britannica.com 


Ferdynand Magellan przyszedł na świat prawdopodobnie 4 lutego 1480r. w rodzinie burmistrza miasta Sabrosa położonego w północnej  Portugalii. 

Jako dwunastolatek trafił na dwór króla portugalskiego Jana II i został jego paziem. Na dworze otrzymał też solidne wykształcenie.

W 1505r. popłynął po raz pierwszy do Indii. Jednak mimo zdobytego doświadczenia, następca tronu Manuel I Szczęśliwy, odmówił mu pomocy w planowanej wyprawie na Wyspy Korzenne.

To skłoniło przyszłego odkrywcę do szukania wsparcia gdzie indziej. Wyprawę portugalskiego żeglarza i nawigatora zgodził się sfinansować król Hiszpanii Karol I, późniejszy cesarz Karol V Habsburg.

20 września 1519 roku z portu Sanlúcar wypłynęła flotylla złożona z pięciu okrętów: Trinidad, San Antonio, Concepción, Victoria, i Santiago. Statki z 260 marynarzami na pokładach skierowały się na zachód opływając Amerykę Południową. 

Co ciekawe, na trzech z pięciu okrętach wybuchł bunt. Hiszpańskiej załodze, złożonej z byłych skazańców i ludzi uciekających od wierzycieli, nie podobało się zwierzchnictwo Portugalczyka. Magellanowi udało się jednak stłumić powstanie i surowo ukarać spiskowców.

Na południowych krańcach Ameryki Południowej podróżnicy odnaleźli cieśninę między kontynentem, a znajdującymi się tam wyspami i Ziemią Ognistą. Ziemia Ognista zawdzięcza swą nazwę poświacie, którą żeglarze widzieli na brzegach, a które pochodziły z palonych przez tubylców ognisk. Początkowo admirał Magellan nazwał nową cieśninę   "Cieśniną Wszystkich Świętych", później jednak zmieniono ją na jego cześć na Cieśninę Magellana. Po minięciu stałego lądu odkrywcy wypłynęli na rozległe wody nieznanego wcześniej oceanu. Jego wody wydały się im oazą ciszy i spokoju, tak że nadali mu nazwę „Oceanu Spokojnego”. Jednak nikt nie przypuszczał, że jest on tak ogromny. W przypływie desperacji Magellan nawet wyrzucił stare mapy za burtę, tak iż żeglarze byli zdani jedynie na jego umiejętności nawigatorskie. W lutym 1521r. załoga dotarła wreszcie do wyspy Guam, gdzie po trudach podróży mogła uzupełnić zapasy. Wkrótce też dotarli do archipelagu Malajskiego. Niestety nawracając miejscowych na chrześcijaństwo i zdobywając poparcie  u wodzów wplątali się też w lokalne konflikty. 

Ferdynand Magellan zmarł 27 kwietnia 1521r. w starciu z plemionem Lapu-Lapu w Mactan na Filipinach.

W listopadzie ekspedycja złożona już tylko z dwóch statków ( Trinidadu i Victorii) dotarła do Wysp Korzennych, skąd tylko Viktoria wyruszyła w drogę powrotną obładowana drogocennymi przyprawami, dzięki którym koszty wyprawy się zwróciły.

 Victoria była pierwszym w historii okrętem, który opłynął ziemię, w końcowym okresie pod dowództwem Juana Sebastiána Elcano. Victoria dotarła do portu Sanlúcar de Barrameda w Hiszpanii 6 września 1522 r. po 3 latach żeglugi i z 18 członkami załogi.


Domena publiczna

Historyczna wyprawa Ferdynanda Magellana była przełomowa, ponieważ udowodniła kulistość Ziemi i otworzyła nowe szlaki handlowe ( m.in. zachodnią drogę morską do Indii).
Przyczyniła się  też do odkryć geograficznych. Odkryto i  po raz pierwszy odwiedzono:
- Cieśninę Magellana, Ziemię Ognistą, Patagonię, Pacyfik oraz Filipiny.
Dzięki szczegółowym zapiskom kronikarza - Antonio Pigafetty, zdołano opisać: stałe wiatry morskie (pasaty),  nowe gatunki zwierząt, w tym pingwina magellańskiego oraz nowe, widziane jedynie na półkuli południowej, gwiazdozbiory oraz galaktyki (obłoki Magellana).
c.d.n.

czwartek, 8 stycznia 2026

Meksyk III, Pacyfik, humbaki, wyspa Marietas, rajska plaża

Jeden z piękniejszych momentów, które możemy zaobserwować w górach lub nad morzem. A tutaj mamy wszystko razem: Sierra Madre i Pacyfik. 




 

Statki wycieczkowe w Puerto Vallarta


Stado pelikanów tworzy na niebie charakterystyczną strzałkę, czyli klucz.


Spełniło się jedno z moich marzeń z Bucket List.
Widziałam wieloryby w naturze. 💕 Przypływają tu do ciepłych wód Oceanu Spokojnego od grudnia do marca, aby urodzić młode. Często więc widać matkę z młodym(-i).



Kolejną bardzo popularną atrakcją były Wyspy Marietas - grupa małych wysp wulkanicznych u wybrzeży Riwiery Nayarit.
Słynny oceanograf Jacques Cousteau badając wedrówki wielorybów garbatych  zwrócił uwagę opinii publicznej na piękno tych wysp zapoczątkowując tym samym działania na rzecz ich ochrony.
W ten sposób przyczynił się do uznania tego obszaru za Park Narodowy w 2005 r. i Rezerwat Biosfery UNESCO. Ograniczono połowy i działalność człowieka, aby zachować ekosystem. Na wyspach można znaleźć 44 unikalne gatunki flory i fauny, w tym głuptaka niebieskonogiego.






A w ciepłych wodach oceanicznych i nurkując z rurką - kolorowe tropikalne rybki.

Kolejnym przystankiem była przepiękna plaża Majahuitas, gdzie mogliśmy zjeść, odpocząć oraz korzystać ze sportów wodnych.













I tym miłym akcentem kończę moją relację z Meksyku. Już pora wracać do domu!



poniedziałek, 5 stycznia 2026

Meksyk II, Puerto Vallarta

Dziś zwiedzaliśmy nadmorską promenadę Mazaltan i miasto Puerto Vallarta. Marina otoczona jest przez deptak, na którym pełno jest charakterystycznych rzeźb, drobnych sprzedawców, przejezdnych i naciągaczy.


Wczoraj była akurat niedziela i z kościoła wyszły kobiety w strojach regionalnych. W Meksyku nie ma obowiązującej religii, ponieważ oficjalnie jest rozdział Kościoła i państwa, jednakże ok. 80% ludności deklaruje , że ich wiara jest katolicka.


Poniżej Ignacio Vallarta - prawnik, polityk i gubernator stanu Jalisco, na którego cześć miasto otrzymało swą nazwę.




Sprzedawcy


Tutejsze murale



Rzeźba  The Rotunda of the Sea przypomina surrealistyczne stwory.




Takie drzwi to jak drzwi do innego świata!


Rzeźba "Tryton i syrena" w swoim żywiole.


Morscy gangsterzy, czyli Delfiny.



A poniżej Iglesia de Nuestra Señora de Guadalupe (Kościół  Naszej Pani z Guadelupe).


Jak głosi legenda Juan Diego zgłosił dwukrotnie miejscowemu biskupowi, że miał widzenie NMP. Hierarcha poprosił go o dowód. Wtedy to Matka Boska ponownie ukazała się Juanowi Diego i poprosiła go o zebranie kwiatów. Dziwna to była prośba, ponieważ kwiaty nie rosły w grudniu. Ale Diego znalazł i zebrał bukiet róż kastylijskich i ozdobił płaszcz (tilmę), który zwrócił biskupowi jako dowód. Gdy wręczał płaszcz biskupowi, obaj upadli na kolana, gdyż ujrzeli wizerunek Matki Boskiej z Guadalupe, który NMP pozostawiła na nim odciśnięty. 




Papel picado to kolorowe, tradycyjne  wycinanki, z których tworzone są ozdobne banery stanowiącą dekoracje podczas świąt.





 

piątek, 2 stycznia 2026

Meksyk I, Puerto Vallarta

Jeśli mowa o dobrych początkach, to jestem sobie na wakacjach na przepięknym Wybrzeżu Nayarit w Meksyku, gdzie łańcuchy górskie Sierra Madre trzymają w ryzach Pacyfik.

Dziś obudziłam się skoro świt i pobiegłam zobaczyć Ocean (zwany) Spokojnym o tej magicznej porze. Muszę nasycić się tym widokiem, żeby starczyło na długo. Nad ranem niebo staje się pastelowe, liliowo - limonkowe. Piasek pełen złocistych drobin skrzy się jak gwiezdny pył. Pod brzeg podpływają płaszczki. Fale wyrzuciły rybę rozdymkowatą. Stanie się pożywieniem dla innych gatunków. Po zielonych skwerach drepcą sobie iguany. Latają pelikany. Zawsze mnie ta egzotyka fascynowała i dalej zachwyca!











To mój drugi raz w tym pięknym i bogatym kulturowo, państwie. Przy czym za pierwszym razem lądowaliśmy w Cancun i zwiedzaliśmy Półwysep Jukatan. Jeśli ktoś ma ochotę to zapraszam do wcześniejszych wpisów: Chinchen Itza , Tulum , Coba .

Od wieków tereny te zamieszkiwała ludność trudniąca się rybołóstwem, później piraci napadający na wypełnione kosztownościami hiszpańskie statki, dziś jest to popularny cel podróży dla entuzjastów sportów wodnych i turystów z całego świata.

Co ciekawe zachodnie wybrzeże Meksyku ciągnące się od Mazaltan po Acapulco ponownie "zostało odkryte" przez gwiazdy Hollywood w latach 40-tych zeszłego wieku.

Urokliwe plaże i klimat tych miejsc można zobaczyć w słynnych produkcjach: "Noc iguany"(1964), "Revenge"(1990), "Predator"(1987), czy "Limitless"(2011). 

c.d.n. ;)